Ìròyìn - Àbójútó Ìpele Atẹ́gùn Tí Ó Ti Ń Dípò Nínú Ìlànà Ìmúdàgba Àwọn Oníṣègùn Bio

Kí ni Atẹ́gùn Tí Ó Ti Dára?

Atẹ́gùn tí ó túká (DO) tọ́ka sí atẹ́gùn molikula (O)_₂) tí ó yọ́ nínú omi. Ó yàtọ̀ sí àwọn átọ̀mù atẹ́gùn tí ó wà nínú àwọn mọ́líkúùlù omi (H_₂O), gẹ́gẹ́ bí ó ti wà nínú omi ní ìrísí àwọn mọ́lẹ́kúlù atẹ́gùn aláìdádúró, yálà láti inú afẹ́fẹ́ tàbí tí a ń ṣe nípasẹ̀ photosynthesis láti ọwọ́ àwọn ewéko omi. Oríṣiríṣi nǹkan ló ní ipa lórí ìpele DO, títí bí iwọ̀n otútù, iyọ̀, ìṣàn omi, àti àwọn ìgbòkègbodò ẹ̀dá alààyè. Nítorí náà, ó ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí àmì pàtàkì fún ṣíṣe àyẹ̀wò ipò ìlera àti ìbàjẹ́ àwọn àyíká omi.

Atẹ́gùn tí ó ti yọ́ kó ipa pàtàkì nínú gbígbé ìṣiṣẹ́ àwọn kòkòrò àrùn lárugẹ, ó ní ipa lórí ìmísí sẹ́ẹ̀lì, ìdàgbàsókè, àti ìṣiṣẹ́ àwọn ọjà ìṣiṣẹ́. Síbẹ̀síbẹ̀, ìwọ̀n atẹ́gùn tí ó ga jù kì í ṣe àǹfààní nígbà gbogbo. Atẹ́gùn tí ó pọ̀ jù lè yọrí sí ìṣiṣẹ́ síwájú sí i ti àwọn ọjà tí a kó jọ àti pé ó lè fa àwọn ìṣesí olóró. Ìpele DO tí ó dára jùlọ yàtọ̀ síra láàrín àwọn ẹ̀yà bakitéríà ọ̀tọ̀ọ̀tọ̀. Fún àpẹẹrẹ, nígbà ìṣiṣẹ́ penicillin, DO sábà máa ń wà ní ìwọ̀n ìkún afẹ́fẹ́ tó tó 30%. Tí DO bá sọ̀kalẹ̀ sí òdo tí ó sì dúró ní ìpele yẹn fún ìṣẹ́jú márùn-ún, ìṣẹ̀dá ọjà lè bàjẹ́ gidigidi. Tí ipò yìí bá dúró fún ìṣẹ́jú ogún, ìbàjẹ́ tí kò ṣeé yípadà lè ṣẹlẹ̀.

Lọ́wọ́lọ́wọ́, àwọn sensọ DO tí a sábà máa ń lò jùlọ lè wọn ìwọ̀n afẹ́fẹ́ tí ó ní ìbáramu nìkan, dípò ìwọ̀n atẹ́gùn tí ó túká pátápátá. Lẹ́yìn ìfọ́mọ́ra ti ibi ìṣẹ̀dá, a máa ń ṣe afẹ́fẹ́ àti ìrúpọ̀ títí tí ìkàwé sensọ náà yóò fi dúró ṣinṣin, nígbà náà ni a ó ṣètò iye náà sí ìwọ̀n afẹ́fẹ́ 100%. Àwọn ìwọ̀n tí ó tẹ̀lé e nígbà ìlànà ìfọ́mọ́ra da lórí ìtọ́kasí yìí. A kò le pinnu àwọn ìwọ̀n DO pípé nípa lílo àwọn sensọ boṣewa àti pé a nílò àwọn ọ̀nà ìlọsíwájú sí i, bíi polarography. Síbẹ̀síbẹ̀, àwọn ìwọ̀n ìfọ́mọ́ra afẹ́fẹ́ sábà máa ń tó fún ṣíṣàyẹ̀wò àti ṣíṣàkóso àwọn ilana ìfọ́mọ́ra.

Nínú ẹ̀rọ ìfọ́ omi, ipele DO le yàtọ̀ síra ní àwọn agbègbè ọ̀tọ̀ọ̀tọ̀. Kódà nígbà tí a bá rí ìwọ̀n ìṣàn tí ó dúró ṣinṣin ní àkókò kan, àwọn ìyípadà lè wáyé ní àwọn agbègbè àṣà kan. Àwọn ẹ̀rọ ìfọ́ omi tí ó tóbi máa ń fi àwọn ìyàtọ̀ ààyè hàn nínú àwọn ipele DO, èyí tí ó lè ní ipa lórí ìdàgbàsókè àwọn kòkòrò àrùn àti iṣẹ́-ṣíṣe. Ẹ̀rí ìdánwò ti fihàn pé, bó tilẹ̀ jẹ́ pé ìwọ̀n DO àròpín lè jẹ́ 30%, iṣẹ́ ìfọ́ omi lábẹ́ àwọn ipò tí ó ń yí padà kéré sí i ní àwọn ipò tí ó dúró ṣinṣin. Nítorí náà, nínú ìdàgbàsókè àwọn ẹ̀rọ ìfọ́ omi—kúrò àwọn ìrònú ti ìrísí onígun mẹ́ta àti agbára—dínkù àwọn ìyàtọ̀ DO ààyè ṣì jẹ́ ète ìwádìí pàtàkì.

Kí ló dé tí ìtọ́jú atẹ́gùn tó túká fi ṣe pàtàkì nínú ìfọ́mọ́ra àwọn onímọ̀ nípa oògùn?

1. Láti Mú Àyíká Ìdàgbàsókè Tó Dáa Jùlọ fún Àwọn Ẹ̀dá Kòkòrò Àrùn tàbí Àwọn Sẹ́ẹ̀lì
Ìpara inu ile-iṣẹ sábà máa ń ní àwọn ohun alumọ́ọ́nì aerobic bíi Escherichia coli àti ìwúkàrà, tàbí àwọn sẹ́ẹ̀lì ẹranko onígbà, bíi àwọn sẹ́ẹ̀lì Hamster Ovary (CHO). Àwọn sẹ́ẹ̀lì wọ̀nyí ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí "àwọn òṣìṣẹ́" nínú ètò ìpara inu, wọ́n ń nílò atẹ́gùn fún ìmí àti ìṣiṣẹ́ ìṣẹ̀dá ara. Atẹ́gùn ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí atẹ́gùn tí ń gba agbára nínú ìmí aerobic, èyí tí ó ń jẹ́ kí agbára jáde ní ìrísí ATP. Àìtó atẹ́gùn nínú ìpèsè lè fa ìfúnpọ̀ sẹ́ẹ̀lì, ìdádúró ìdàgbàsókè, tàbí ikú sẹ́ẹ̀lì pàápàá, èyí tí ó ń yọrí sí àìṣiṣẹ́ ìpara inu. Àbójútó ìwọ̀n DO ń rí i dájú pé àwọn ìfọ́pọ̀ atẹ́gùn wà láàrín ìwọ̀n tí ó dára jùlọ fún ìdàgbàsókè sẹ́ẹ̀lì tí ó dúró ṣinṣin àti ìṣiṣẹ́.

2. Láti rí i dájú pé a ṣe àkójọpọ̀ àwọn ọjà tí a fẹ́ ṣe dáadáa.
Ète ìfúnpọ̀ sẹ́ẹ̀lì kìí ṣe láti mú kí ìbísí sẹ́ẹ̀lì pọ̀ sí i nìkan ni, ṣùgbọ́n láti mú kí ìṣẹ̀dá àwọn ọjà tí a fẹ́ ṣe rọrùn, bíi insulin, monoclonal antibodies, abẹ́rẹ́, àti enzymes. Àwọn ipa ọ̀nà biosynthetic wọ̀nyí sábà máa ń nílò agbára púpọ̀, tí a rí láti inú aerobic breathing. Ní àfikún, ọ̀pọ̀lọpọ̀ ètò enzymatic tí ó ní ipa nínú ìṣẹ̀dá ọjà sinmi lórí oxygen tààrà. Àìtó atẹ́gùn lè ba iṣẹ́ ọ̀nà wọ̀nyí jẹ́ tàbí kí ó dín iṣẹ́ wọn kù.

Jù bẹ́ẹ̀ lọ, àwọn ìpele DO ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí àmì ìlànà. Àwọn ìfojúsùn DO tó ga jù àti èyí tó kéré jù lè:
- Yí àwọn ipa ọ̀nà ìṣiṣẹ́ sẹ́ẹ̀lì padà, fún àpẹẹrẹ, yíyípadà láti ìmí aerobic sí ìfúnpọ̀ anaerobic tí kò ṣiṣẹ́ dáadáa.
- Ó máa ń fa àwọn ìdáhùn sí ìdààmú sẹ́ẹ̀lì, èyí tó máa ń yọrí sí ìṣẹ̀dá àwọn ọjà tí kò dára.
- Ni ipa lori ipele ikosile ti awọn ọlọjẹ exogenous.

Nípa ṣíṣàkóso ipele DO ní àwọn ìpele ọ̀tọ̀ọ̀tọ̀ ti ìwúkàrà, ó ṣeé ṣe láti darí ìṣiṣẹ́ sẹ́ẹ̀lì sí ìṣẹ̀dá ọjà tí a fojúsùn jùlọ, nípa bẹ́ẹ̀ ó ń ṣe àṣeyọrí ìwúkàrà gíga àti ìwúkàrà gíga.

Ifihan si Atẹjade Sisan Omi fun Awọn Ile-iwosan Bio

3. Láti dènà àìtó atẹ́gùn tàbí àṣejù
Àìní atẹ́gùn (hypoxia) le ní àwọn àbájáde tó le gan-an:
- Ìdàgbàsókè sẹ́ẹ̀lì àti ìṣẹ̀dá ọjà dúró.
- Ìṣẹ̀dá ara yí padà sí àwọn ipa ọ̀nà anaerobic, èyí tí ó ń yọrí sí ìkójọpọ̀ àwọn acids organic bíi lactic acid àti acetic acid, èyí tí ó ń dín pH ti ibi ìṣẹ̀dá kù tí ó sì lè pa àwọn sẹ́ẹ̀lì náà.
- Àìsàn hypoxia tó ń pẹ́ lè fa ìbàjẹ́ tí kò ṣeé yípadà, pẹ̀lú ìlera tí kò pé kódà lẹ́yìn tí a bá ti mú atẹ́gùn padà bọ̀ sípò.

Àfẹ́fẹ́ atẹ́gùn tó pọ̀ jù (supersaturation) tún ní ewu nínú:
- Ó lè fa wahala oxidative àti ìṣẹ̀dá àwọn ẹ̀yà oxygen reactive (ROS), èyí tí ó ń ba àwọn awọ ara sẹ́ẹ̀lì àti biomolecules jẹ́.
- Afẹ́fẹ́ àti ìrúkèrúdò tó pọ̀ jù mú kí lílo agbára àti owó iṣẹ́ pọ̀ sí i, èyí tó ń yọrí sí ìfowópamọ́ ohun èlò tí kò pọndandan.

4. Gẹ́gẹ́ bí Pàtàkì Pàtàkì fún Ìṣàkóṣo Àkókò Gíga àti Ìṣàkóso Èsì

DO jẹ́ paramita gidi, tó ń tẹ̀síwájú, tó sì kún rẹ́rẹ́ tó ń ṣàfihàn àwọn ipò inú ètò ìfúnpọ̀. Àwọn ìyípadà nínú ipele DO lè fi onírúurú ipò ìṣiṣẹ́ àti ti ara hàn ní ìfẹ̀sẹ̀tẹ̀sẹ̀:
- Ìdàgbàsókè kíákíá nínú sẹ́ẹ̀lì mú kí lílo atẹ́gùn pọ̀ sí i, èyí sì ń fa kí ìwọ̀n DO dínkù.
- Idinku tabi idinamọ awọn ohun elo inu omi n fa fifalẹ iṣelọpọ agbara, dinku lilo atẹgun ati nfa ipele DO lati dide.
- Àìlera láti ọ̀dọ̀ àwọn ohun alumọ́ọ́nì àjèjì máa ń yí ọ̀nà ìjẹun atẹ́gùn padà, èyí sì máa ń yọrí sí ìyípadà DO tí kò dára, ó sì ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí àmì ìkìlọ̀ ní ìbẹ̀rẹ̀.
- Àìlera ẹ̀rọ, bíi àìṣiṣẹ́ stirrer, dídínà páìpù afẹ́fẹ́, tàbí ìbàjẹ́ àlẹ̀mọ́, tún lè fa ìwà DO tí kò dára.

Nípa sísopọ̀ mọ́tò DO ní àkókò gidi sínú ètò ìṣàkóso àbájáde aládàáṣe, a lè ṣe àgbékalẹ̀ ìlànà pípéye ti àwọn ipele DO nípasẹ̀ àwọn àtúnṣe oníyípadà ti àwọn pàrámítà wọ̀nyí:
- Iyara fifa soke: Dida iyara pọ si mu ki ifọwọkan gaasi-omi pọ si nipa fifọ awọn nudulu, nitorinaa mu ṣiṣe gbigbe atẹgun dara si. Eyi ni ọna ti a lo julọ ati ti o munadoko.
- Ìwọ̀n Afẹ́fẹ́: Ṣíṣe àtúnṣe ìwọ̀n ìṣàn tàbí àkópọ̀ gaasi tí ń wọlé (fún àpẹẹrẹ, mímú ìwọ̀n afẹ́fẹ́ tàbí atẹ́gùn mímọ́ pọ̀ sí i).
- Ìfúnpọ̀ ọkọ̀: Gbígbé ìfúnpọ̀ sókè mú kí ìfúnpọ̀ atẹ́gùn pọ̀ sí i, èyí sì mú kí ó rọrùn láti yọ́.
- Iwọn otutu: Dídín iwọn otutu kù mú kí atẹ́gùn lè yọ́ nínú ibi tí a ti ń gbin nǹkan sí.

Àwọn àbá ọjà BOQU fún àbójútó lórí ayélujára nípa ìfọ́mọ́ra oní-ẹ̀mí: